Jak nostryfikować dyplom zagraniczny? Poradnik krok po kroku
Nostryfikacja to procedura uznania zagranicznego dyplomu za równoważny konkretnemu polskiemu dyplomowi i tytułowi zawodowemu. Nie zawsze trzeba ją przeprowadzać. Najpierw sprawdź w systemie KWALIFIKATOR NAWA, czy dokument nie jest uznany w Polsce z mocy prawa albo na podstawie umowy międzynarodowej.
Kiedy nostryfikacja dyplomu jest wymagana?
Dyplom ukończenia studiów może być uznany w Polsce na podstawie umowy międzynarodowej. Jeżeli odpowiednia umowa nie ma zastosowania, właściwą drogą jest nostryfikacja prowadzona przez uprawnioną polską uczelnię.
Nie należy utożsamiać uznania akademickiego z potwierdzeniem równoważności dyplomu. Umowa może pozwalać na kontynuowanie nauki w Polsce, ale nie musi oznaczać wydania dokumentu potwierdzającego równoważność z polskim dyplomem. W przypadku zawodów regulowanych mogą obowiązywać osobne zasady uznawania kwalifikacji zawodowych.
Pierwszym krokiem powinno być sprawdzenie dokumentu w systemie KWALIFIKATOR prowadzonym przez Narodową Agencję Wymiany Akademickiej. Narzędzie pomaga ustalić, czy w danym przypadku potrzebna jest nostryfikacja, czy wystarczy uznanie wynikające z przepisów.
| Sytuacja | Czy wymagana jest nostryfikacja? | Dodatkowe informacje |
|---|---|---|
| Dyplom objęty umową międzynarodową uznającą jego równoważność | Nie | Dokument może być uznany z mocy prawa, jeśli spełnia warunki określone w umowie. |
| Dyplom objęty umową wyłącznie do celów akademickich | To zależy | Umowa może umożliwiać podjęcie dalszych studiów, ale nie potwierdzać równoważności dyplomu do celów zawodowych. |
| Dyplom z państwa, z którym nie ma właściwej podstawy uznania | Tak | Należy złożyć wniosek do uczelni posiadającej wymaganą kategorię naukową. |
| Dyplom dotyczący zawodu regulowanego | Nie zawsze | Nostryfikacja i uznanie kwalifikacji zawodowych to odrębne procedury. W państwach Unii Europejskiej mogą działać szczególne przepisy sektorowe. |
Jak nostryfikować dyplom zagraniczny krok po kroku?
Postępowanie nostryfikacyjne odbywa się na podstawie ustawy Prawo o szkolnictwie wyższym i nauce oraz rozporządzenia dotyczącego nostryfikacji dyplomów ukończenia studiów za granicą.
- Wybierz uczelnię nostryfikującą – złóż wniosek do uczelni, która ma kategorię naukową A+, A albo B+ w dyscyplinie odpowiadającej kierunkowi studiów. Aktualne kategorie można sprawdzić w systemie RAD-on.
- Przygotuj dokumenty – zgromadź dyplom, dokumentację przebiegu studiów oraz dokument potwierdzający podstawę przyjęcia na studia.
- Złóż wniosek – dokumenty można złożyć w formie kopii poświadczonych za zgodność z oryginałem przez uczelnię nostryfikującą. Datą wszczęcia postępowania jest dzień doręczenia wniosku.
- Uzupełnij ewentualne braki – jeśli wniosek jest niekompletny, uczelnia wyznacza termin na jego uzupełnienie, nie krótszy niż 14 dni.
- Poddaj się ocenie merytorycznej – uczelnia porównuje program studiów, efekty uczenia się, czas trwania kształcenia, praktyki oraz uprawnienia zawodowe z podobnymi studiami prowadzonymi w Polsce.
- Zrealizuj środki kompensacyjne, jeśli zostaną wyznaczone – przy istotnych różnicach uczelnia może wymagać zdania egzaminów albo odbycia praktyk zawodowych.
- Odbierz rozstrzygnięcie – postępowanie kończy się wydaniem zaświadczenia o równoważności dyplomu albo odmową uznania.
Zaświadczenie wskazuje, z jakim polskim dyplomem i tytułem zawodowym równoważny jest dokument zagraniczny. Może być potrzebne przy ubieganiu się o pracę, przyjęcie do szkoły doktorskiej albo dalsze kształcenie.
Jakie dokumenty trzeba przygotować?
Do wniosku dołącza się dokumenty pozwalające ocenić autentyczność i zakres ukończonych studiów. Podstawowy zestaw obejmuje:
- dyplom ukończenia studiów
- dokumenty dotyczące przebiegu studiów, efektów uczenia się i czasu ich trwania
- suplement do dyplomu, wykaz przedmiotów lub podobną dokumentację, jeśli jest dostępna
- świadectwo, dyplom albo inny dokument, na podstawie którego przyjęto Cię na studia
- oświadczenie o miejscu i dacie urodzenia
Uczelnia może zażądać tłumaczenia dokumentów na język polski. Zwykle wystarcza tłumaczenie zwykłe, ale w szczególnie uzasadnionych przypadkach może być wymagane tłumaczenie wykonane lub poświadczone przez tłumacza przysięgłego. Zakres wymagań warto potwierdzić przed złożeniem wniosku w wybranej uczelni.
Ile kosztuje i jak długo trwa nostryfikacja?
Uczelnia ustala wysokość opłaty oraz termin jej wniesienia. Opłata nie może przekroczyć 50% wynagrodzenia profesora. Każda uczelnia może określić własne zasady zwolnienia z opłaty.
Uczelnia powinna wydać rozstrzygnięcie w ciągu 90 dni od złożenia wniosku spełniającego wymagania formalne. Do tego terminu nie wlicza się czasu przeznaczonego na dostarczenie tłumaczeń, zdanie dodatkowych egzaminów ani odbycie praktyk.
Osoba bezrobotna lub poszukująca pracy może zapytać właściwy powiatowy urząd pracy o możliwość sfinansowania nostryfikacji. Decyzję w tej sprawie podejmuje starosta, a zasady zależą od dostępnych instrumentów i indywidualnej sytuacji wnioskodawcy.
Kiedy dyplom nie może zostać uznany?
Nostryfikacja nie zastąpi weryfikacji dokumentu, który od początku nie potwierdza ukończenia legalnie prowadzonego kształcenia. Uznanie może być wykluczone, gdy:
- uczelnia albo program studiów nie miały wymaganej akredytacji w dniu wydania dyplomu
- instytucja wydająca dokument nie działała w systemie szkolnictwa wyższego żadnego państwa
- program studiów lub jego część była realizowana niezgodnie z przepisami państwa, w którym odbywało się kształcenie
- wybrana uczelnia w Polsce nie ma kategorii A+, A albo B+ w dyscyplinie związanej z wnioskiem
Jeżeli uczelnia odmówi wszczęcia postępowania z powodu braku właściwości, powinna wydać postanowienie z uzasadnieniem i pouczeniem o możliwości złożenia zażalenia. Od rozstrzygnięcia kończącego postępowanie przysługują środki odwoławcze wskazane w pouczeniu.
Najpierw sprawdź dyplom w KWALIFIKATORZE NAWA, a dopiero potem wybierz uczelnię z kategorią A+, A lub B+ i skompletuj dokumenty.
Informacje dotyczą ogólnej procedury nostryfikacji dyplomu ukończenia studiów za granicą. W zawodach regulowanych mogą obowiązywać dodatkowe wymagania dotyczące uznania kwalifikacji i prawa wykonywania zawodu.