Podatek CIT: co to jest i jak go rozliczyć?

Podatek CIT, czyli podatek dochodowy od osób prawnych, jest jednym z kluczowych elementów systemu podatkowego w Polsce. Dotyczy on głównie spółek i organizacji posiadających osobowość prawną. W niniejszym artykule przyjrzymy się, czym dokładnie jest podatek CIT, jakie są jego stawki oraz jakie obowiązki wiążą się z jego rozliczaniem.

Co to jest podatek CIT?

Podatek CIT, skrót od angielskiego „Corporate Income Tax”, to podatek dochodowy od osób prawnych, który obejmuje dochody uzyskiwane przez podmioty posiadające osobowość prawną. Do takich podmiotów zaliczamy m.in. spółki z ograniczoną odpowiedzialnością, spółki akcyjne, fundacje oraz stowarzyszenia. W Polsce podatek CIT został wprowadzony ustawą z dnia 15 lutego 1992 roku.

Podatnikami CIT są nie tylko osoby prawne, ale również jednostki organizacyjne niemające osobowości prawnej, które zgodnie z przepisami prawa podatkowego są traktowane jak osoby prawne. Warto podkreślić, że CIT obejmuje również spółki mające siedzibę lub zarząd w Polsce, a także niektóre spółki zagraniczne, które są opodatkowane od całości swoich dochodów.

Jakie są stawki podatku CIT?

W Polsce obowiązują dwie główne stawki podatku CIT. Podstawowa stawka wynosi 19%, a obniżona stawka 9% jest przeznaczona dla małych podatników oraz firm rozpoczynających działalność, których przychody nie przekroczyły równowartości 2 000 000 euro. Stawka 9% nie ma zastosowania do przychodów z zysków kapitałowych.

Kto może korzystać z obniżonej stawki 9%?

Z obniżonej stawki CIT 9% mogą korzystać podatnicy, których przychody w roku podatkowym nie przekroczyły równowartości 2 000 000 euro. Dodatkowo, firmy rozpoczynające działalność mogą skorzystać z tej stawki w pierwszym roku podatkowym, pod warunkiem że nie doszło do przekształcenia firmy w ramach restrukturyzacji lub wniesienia przedsiębiorstwa o wartości powyżej 10 tys. euro.

Jak obliczyć i rozliczyć podatek CIT?

Podstawą opodatkowania CIT jest dochód, który jest różnicą między przychodami a kosztami ich uzyskania. Dochód ten należy pomniejszyć o ewentualne straty z lat ubiegłych oraz ulgi podatkowe. Przedmiotem opodatkowania mogą być również przychody w przypadku niektórych rodzajów dochodów.

Podatnicy CIT są zobowiązani do prowadzenia pełnej księgowości oraz składania deklaracji rocznych na formularzu CIT-8. Deklarację tę należy złożyć do końca trzeciego miesiąca roku następnego po roku podatkowym. W przypadku, gdy rok podatkowy pokrywa się z rokiem kalendarzowym, termin składania deklaracji przypada na 31 marca.

Zaliczki na podatek CIT

Podatnicy CIT są zobowiązani do wpłacania zaliczek na podatek dochodowy w trakcie roku podatkowego. Zaliczki mogą być wpłacane miesięcznie lub kwartalnie. Miesięczne zaliczki wpłaca się do 20. dnia każdego miesiąca za miesiąc poprzedni, natomiast kwartalne zaliczki – do 20. dnia miesiąca następującego po kwartale, za który jest wpłacana zaliczka.

Estoński CIT – alternatywny sposób rozliczania

Estoński CIT to alternatywny sposób rozliczania podatku dochodowego, który polega na opodatkowaniu wyłącznie wypłacanych zysków, a nie bieżących dochodów. Jest to korzystna opcja dla firm inwestujących zyski w rozwój. W przypadku estońskiego CIT podatek płacony jest w momencie wypłaty zysków ze spółki, co pozwala na swobodne określenie momentu opodatkowania.

Estoński CIT mogą stosować spółki akcyjne, proste spółki akcyjne, spółki z ograniczoną odpowiedzialnością, spółki komandytowe i komandytowo-akcyjne, pod warunkiem spełnienia określonych wymogów, takich jak brak udziałów w innych podmiotach oraz zatrudnianie co najmniej trzech pracowników.

Korzyści z estońskiego CIT

• Uproszczenie ewidencji podatkowej.
• Brak podatku od różnic pomiędzy rozliczeniem rachunkowym a podatkowym.
• Niższe opodatkowanie wypłaty dywidend.

Podatek minimalny CIT

Od 2024 roku wprowadzony został podatek minimalny CIT w wysokości 10%, który dotyczy podatników wykazujących stratę lub niskie dochody. Podatek ten ma na celu przeciwdziałanie unikaniu opodatkowania przez firmy, które mimo osiągania znaczących przychodów, wykazują niskie dochody do opodatkowania. Przepisy określają wyjątki, które nie podlegają obowiązkowi rozliczania podatku minimalnego.

Podsumowując, podatek CIT jest istotnym elementem systemu podatkowego w Polsce, który dotyczy szerokiej grupy podmiotów gospodarczych. Znajomość zasad jego rozliczania, stawek oraz dostępnych ulg i zwolnień jest kluczowa dla prawidłowego funkcjonowania każdej firmy podlegającej temu opodatkowaniu. Warto również rozważyć alternatywne metody rozliczania, takie jak estoński CIT, które mogą przynieść korzyści finansowe.

Co warto zapamietać?:

• Podatek CIT (Corporate Income Tax) dotyczy osób prawnych, takich jak spółki, fundacje i stowarzyszenia, wprowadzony w Polsce w 1992 roku.
• Obowiązują dwie stawki CIT: 19% dla większości podatników oraz 9% dla małych firm z przychodami do 2 000 000 euro.
• Podatnicy CIT muszą prowadzić pełną księgowość i składać roczne deklaracje CIT-8 do 31 marca roku następnego.
• Estoński CIT opodatkowuje tylko wypłacane zyski, co sprzyja reinwestowaniu i uproszcza ewidencję podatkową.
• Od 2024 roku wprowadzony został minimalny podatek CIT w wysokości 10% dla firm wykazujących straty lub niskie dochody.